Bảo vệ sức khỏe của bạn - Trẻ mãi với thời gian

Đề phòng tái phát nghiện rượu

30/10/2019

đề phòng tái phát nghiện rượu


Điều trị cắt cơn cai rượu đã khó, nhưng giữ cho bệnh nhân không tái nghiện rượu còn khó hơn gấp bội. Sau khi ra viện, bệnh nhân gặp rất nhiều cám dỗ  khiến cho cảm giác thèm rượu lại trỗi dậy mạnh mẽ. Nếu bệnh nhân uống rượu liên tục 3 - 5 ngày thì bệnh nhân sẽ tái nghiện lại với đầy đủ các triệu chứng như trước đây. Vì vậy, không thể trông chờ vào sự tự giác và lòng quyết tâm cai rượu của bệnh nhân. Để dự phòng tái nghiện, bệnh nhân phải được điều trị bằng thuốc kháng rượu; nếu sử dụng đúng chỉ định và đủ thời gian, tỷ lệ thành công có thể lên tới 90%. Sau đây chúng ta cùng tìm hiểu các loại thuốc trong việc ngăn ngừa nghiện rượu tái phát.

1. Disulfiram

 

    Hiện nay, các bác sĩ hay sử dụng disulfiram để chống tái nghiện rượu. Disulfiram (esperal) là thuốc ức chế men ADH2, chất này giúp chuyển hóa aldehyd acetic thành acid acetic. Nếu bệnh nhân uống rượu thì nồng độ aldehyd acetic trong máu sẽ tăng cao nhanh chóng (gấp hàng trăm lần bình thường) vì men ADH2 đã bị disulfiram ức chế. Khi đó bệnh nhân sẽ có rất nhiều triệu chứng khó chịu như đau đầu dữ dội, chóng mặt, buồn nôn, nôn, đánh trống ngực dữ dội, hoảng sợ vô cùng mạnh mẽ, sợ chết...Hiện tượng này lặp đi lặp lại khi bệnh nhân uống rượu, từ đó khiến bệnh nhân hình thành phản xạ sợ rượu.

    

    Cách dùng: disulfiram 500mg, uống mỗi sáng ½ viên. Thời gian uống thuốc tối thiểu là 24 tháng. Nhiều trường hợp phải dùng thuốc disulfiram trong nhiều năm.

 

    Lưu ý  không dùng disulfiram cho các bệnh nhân có suy chức năng gan. Chỉ được dùng disulfiram khi đã ngưng rượu tuyệt đối ít nhất 24h. Nếu bệnh nhân đang uống rượu mà ta sẽ cho uống disulfiram thì các phản ứng khó chịu nói ở trên sẽ xuất hiện ngay lập tức làm bệnh nhân sợ thuốc (chứ không phải sợ rượu), 

2. Metronidazol. 

Cách dùng như sau: Metronidazol 0,25; uống sáng 2 - 3 viên, tối 2 - 3 viên. Thời gian dùng thuốc 18 - 24 tháng. Tác dụng phụ của thuốc là có vị kim loại ở miệng, mệt mỏi và hạ bạch cầu thoáng qua. Thuốc này có hiệu quả kém hơn disulfiram nhưng rẻ tiền và dễ mua hơn. Hiệu quả của metronidazol chỉ là 60 - 70% số trường hợp. Nhiều bệnh nhân uống metronidazol nhưng vẫn có thể uống rượu được.

 

3. Naltrexon
 

Ngày nay, nhiều nơi đã dùng naltrexon trong điều trị chống tái nghiện rượu. Naltrexon là thuốc kháng opioid (thuốc phiện), dùng để điều trị củng cố cho bệnh nhân nghiện ma túy nhóm opioid như morphin, heroin… Rượu vào cơ thể được chuyển hóa qua nhiều giai đoạn với nhiều chất trung gian chuyển hóa khác nhau. 1 trong những sản phẩm chuyển hóa dở dang của rượu là acetaldehyd. Chất này liên kết với monoamin ở não để tạo thành tetraisoquinolin. Đây chính là chất có tác dụng giống morphin, vì thế khi chúng gắn lên các thụ cảm thẻ morphin và trong não sẽ tạo ra khoái cảm cho bệnh nhân. Chính các khoái cảm do chất này tạo nên khiến bệnh nhân thích uống rượu, uống ngày càng thường xuyên và số lượng ngày càng tăng. Tuy nhiên, khi chúng ta dùng naltrexon điều trị cho bệnh nhân nghiện rượu, các thụ cảm thể morphin trên não sẽ bị naltrexon ức chế. Vì thế chất tetraisoquinolin không tác dụng được lên các thụ cảm thể morphin nữa, do vậy bệnh nhân sẽ không còn khoái cảm khi uống rượu. Vì cảm giác khoái cảm khi uống rượu không còn nữa nên sự thèm muốn uống rượu của bệnh nhân sẻ giảm dần và có thể biến mất hoàn toàn. Thuốc cho kết quả tốt trong điều trị chống tái nghiện rượu. Tuy nhiên Natrexon đắt tiền, khó mua nên người ta chỉ áp dụng thuốc này để điều trị cho bệnh nhân nghiện ma túy nhóm opioid có kết hợp với nghiện rượu. 

    - Cách dùng:

    + Naltrexon (natrex, revia, nodict) 50mg x 1 viên/ngày, uống buổi sáng.

    + Thời gian uống thuốc để điều trị chống tái nghiện là trên 2 năm, chống tái nghiện ma túy là trên 6 năm.

 

    - Diễn biến điều trị nghiện rượu của naltrexon (natrex, nodict, revia) như sau:

    + Sau 1 tháng điều trị, bệnh nhân giảm được 50% lượng rượu uống mỗi ngày (ví dụ trước đây uống mỗi ngày 1 lít rượu 40 độ cồn thì sau 1 tháng chỉ còn uống được 500ml rượu cùng loại mỗi ngày).

    + Sau 2 tháng điều trị, bệnh nhân giảm được 70% số lượng rượu uống mỗi ngày (chỉ uống được 300ml rượu 40 độ cồn mỗi ngày)

    + Sau 3 tháng điều trị, bệnh nhân căn bản kiểm soát được hành vi uống rượu của mình, có thể bỏ rượu hoàn toàn.

 

Tuy nhiên, bệnh nhân cần được uống thuốc điều trị củng cố tiếp tục trong ít nhất 2 năm liên tiếp.

    - Ưu điểm của phương pháp cai rượu bằng naltrexon (nodict):

+ Bệnh nhân không phải dừng rượu đột ngột (uống thuốc khi bệnh nhân vẫn đang uống rượu), do đó sẽ không có hội chứng cai rượu.

+ Do không có hội chứng cai rượu nên có thể điều trị ngoại trú.

+ Lượng rượu uống hàng ngày giảm từ từ, bệnh nhân sẽ dễ chấp nhận hơn.

+ Có thể uống rượu (khi bắt buộc) mà không sợ bị các phản ứng khó chịu như đối với esperal.

- Nhược điểm của phương pháp này:

+ Thời gian cai rượu kéo dài cho nên không có lợi cho bệnh nhân đã có biểu hiện suy gan, thận, cao huyết áp, các bệnh não do rượu…

+ Khó cai rượu tuyệt đối cho bệnh nhân do bệnh nhân vẫn có thể uống được 1 lượng rượu nhỏ.

+ Giá thành đắt hơn nhiều so với esperal.

- Áp dụng cụ thể cho từng trường hợp:

+ Bệnh nhân nghiện rượu đã có tổn thương chức năng gan, thận, cao huyết áp, xuất huyết tiêu hóa...cần phải điều trị nội trú, cắt cơn cai rượu bằng seduxen và vitamin B1. Sau đó điều trị củng cố bằng esperal.

+ Bệnh nhân lạm dụng rượu, nghiện rượu nhưng thể trạng chung còn tốt, chưa tổn thương gan thận và các bệnh thực tổn, có thể điều trị ngoại trú bằng naltrexon.

 

Tóm lại để ngăn ngừa tái nghiện rượu thành công, cần phải tuân thủ uống thuốc  đầy đủ. Vì thế không thể để bệnh nhân tự uống được (họ sẽ bỏ thuốc vì không muốn cai rượu). Người nhà bệnh nhân (bố, mẹ hoặc vợ) phải trực tiếp cho bệnh nhân uống thuốc hàng ngày. Đây là công việc rất khó khăn, đòi hỏi sự kiên trì cao của mọi thành viên trong gia đình. Hơn nữa việc sử dụng thuốc tây chống nghiện rượu thường gây ra rất nhiều tác dụng phụ. Bệnh nhân và người thân cần cân nhắc kỹ lưỡng trước khi dùng.

 
Tags:
ĐĂNG KÝ TƯ VẤN
Họ và tên *
Số điện thoại *
Bệnh cần hỏi *
Dược sĩ tư vấn: 1800 1044 (miễn phí)
Đăng ký thành công
Botania đã nhận được thông tin của bạn. Chúng tôi sẽ gửi phản hồi sớm nhất !
Dược sĩ tư vấn : 1800 1044
Chuyên gia tư vấn
GS. TS Phạm Hưng Củng

GS. TS Phạm Hưng Củng

Nguyên vụ trưởng Vụ Y học Cổ truyền Bộ Y tế Phó chủ tịch Hội thực phẩm chức năng Việt Nam Email: bsphamhungcung@gmail.com
Ý kiến của bạn (0)

Các tin khác

Chứng nhận

Cúp giải thưởng
Cúp giải thưởng
Cúp giải thưởng
Cúp giải thưởng
BoniVein - Giải thưởng sản phẩm vàng vì sức khỏe cộng đồng năm 2017
BoniVein - Giải thưởng sản phẩm vàng vì sức khỏe cộng đồng năm 2017
Chuyên gia tư vấn
GS. TS Phạm Hưng Củng

GS. TS Phạm Hưng Củng

Nguyên vụ trưởng Vụ Y học Cổ truyền Bộ Y tế Phó chủ tịch Hội thực phẩm chức năng Việt Nam Email: bsphamhungcung@gmail.com

Video Bác sỹ tư vấn

Video Người thật việc thật

Khuyen mai
tu van